Mùi thuốc súng giữa Mỹ và Iran khiến mũi bị cay, nhưng các ngân hàng trung ương này lại đang bán vàng? Nguyên nhân khác xa những gì bạn nghĩ

Tin từ Ứng dụng Tonghui Finance—— Thứ Ba (07/04), tâm trạng của các thị trường tài chính toàn cầu hiện đang “căng như dây đàn” trước diễn biến tình hình ở Trung Đông. Kể từ khi tình hình Mỹ-Iran leo thang vào ngày 28/02/2026, cuộc xung đột này đã bước sang tuần thứ sáu. Mặc dù tuần trước xuất hiện tin đồn trên thị trường rằng nỗ lực trung gian của Pakistan đang tiến vào “giai đoạn then chốt”, nhưng “tối hậu thư 8/4” mà phía Mỹ đưa ra lại như lưỡi gươm Damocles treo ngay trên đầu thị trường.

Trong bối cảnh cực kỳ bất định như vậy, đáng lẽ là thời điểm vàng phát huy tốt vai trò “tài sản trú ẩn”, nhưng thực tế trên sàn lại cho thấy một sự lệch pha kỳ quái: căng thẳng Mỹ-Iran càng căng như dây đàn, trong khi giá vàng quốc tế lại ghi nhận tháng 3 có mức biểu hiện tệ nhất theo tháng kể từ năm 2008. Đồng thời, giá dầu thô Mỹ vẫn lình xình quanh vùng giá cao, còn đồng USD và lợi suất trái phiếu Mỹ thì duy trì trạng thái rung lắc mạnh. Hiện tượng này khiến nhiều nhà đầu tư bối rối: liệu tình hình sắp đảo chiều hay là các ngân hàng trung ương không còn tin vào vàng nữa?

Trên thực tế, sự lệch pha này không phải là sự thất bại của logic trú ẩn, mà là “tai nạn thứ cấp” do chiến tranh gây ra — cuộc khủng hoảng thanh khoản và chi phí năng lượng tăng vọt đang định hình lại xu hướng ngắn hạn của các nhóm tài sản lớn.

Vì sao tình hình càng căng, một số ngân hàng trung ương lại đang bán vàng?

Để hiểu hiện tượng tưởng như mâu thuẫn này, phải nhìn xuyên qua bề mặt để thấy bản chất: một số quốc gia bán vàng không phải vì “bi quan”, mà vì “cứu nguy”.

1. Chi phí chiến tranh được ưu tiên hơn đa dạng hóa dự trữ

Tình hình giằng co Mỹ-Iran, hệ quả trực tiếp nhất là hoạt động vận tải qua eo biển Hormuz bị cản trở, khiến giá dầu thô Mỹ trong thời gian dài duy trì vững ở mức trên 100 đô la/thùng; giá niêm yết mới nhất ngày 07/04 đã chạm 115.04 đô la. Đối với các quốc gia phụ thuộc nhập khẩu năng lượng như Thổ Nhĩ Kỳ, giá dầu đắt đỏ đồng nghĩa với thâm hụt thương mại mở rộng mạnh. Để thanh toán hóa đơn năng lượng đắt đỏ và bảo vệ tỷ giá đồng nội tệ ở rìa vực sụp đổ, việc bán ra vàng có tính thanh khoản cực cao trở thành lựa chọn bất đắc dĩ và nhanh nhất. Thổ Nhĩ Kỳ đã bán khoảng 60 tấn vàng kể từ khi chiến tranh bùng nổ; về bản chất là do áp lực kinh tế phát sinh từ chiến tranh.

2. Thuộc tính “tiền mặt khẩn cấp” của vàng được kích hoạt

Vàng trong thời bình là “dự trữ chiến lược” phi đô la hóa, nhưng trong khủng hoảng lạm phát do chiến tranh kích hoạt, nó là “tiền sinh tồn trong cơn đại nạn”. Do chỉ số đô la (US Dollar Index) hiện duy trì quanh 99.9165, và thị trường nhìn chung kỳ vọng Cục Dự trữ Liên bang trong năm nay sẽ không hạ lãi suất, nên chi phí cơ hội khi nắm giữ vàng (thuộc nhóm tài sản không sinh lãi) bị khuếch đại trong bối cảnh lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm ở mức cao tới 4.332%. Với các nền kinh tế đối mặt với lệnh trừng phạt và áp lực tài trợ, bán vàng để lấy tiền mặt USD nhằm duy trì quốc phòng và ngân sách cơ bản là nhiệm vụ cấp bách hơn so với việc giữ làm dự trữ dài hạn.

3. Hoạt động mua theo cấu trúc vẫn chưa dừng

Cần làm rõ rằng nhìn chung ngân hàng trung ương vẫn chưa chuyển sang bán. Dữ liệu của các tổ chức uy tín cho thấy, năm 2026, các ngân hàng trung ương trên toàn cầu dự kiến vẫn sẽ mua ròng 850 tấn vàng. Trung Quốc và các quốc gia lớn khác đã liên tục tăng nắm giữ trong 17 tháng; sự khác biệt trong hành động giữa quốc gia lớn và quốc gia nhỏ, giữa nước nhập khẩu và nước xuất khẩu lại chính là minh chứng cho tính không đồng đều của cú sốc từ chiến tranh đối với nền kinh tế toàn cầu.

Phân tích kỹ thuật sâu theo từng loại sản phẩm và dự báo theo biên độ

Vàng giao ngay: Chọn hướng trong giai đoạn dao động ở vùng cao

Xét theo khung thời gian 60 phút, hiện tại vàng giao ngay đang báo giá 4651.02, và đang ở một giai đoạn cân bằng mong manh. Về mặt kỹ thuật, dải Bollinger đã co lại và giá bám sát đường trung tâm, dao động theo kiểu chặt chẽ. MACD dù tạo “cú bắt chéo lên” ở phía dưới trục 0, nhưng giá trị cột yếu, cho thấy động lực phục hồi bị kìm bởi lực cản mạnh trong vùng 4675-4680.

Vùng cản: Cản ngắn hạn nằm ở dải trên của Bollinger 4675 và vùng áp lực kéo dài từ đỉnh ngày 02/04 là 4700.

Vùng hỗ trợ: Hỗ trợ phía dưới cần chú ý là 4632 trên dải dưới; nếu thủng có thể sẽ quay lại kiểm định mức đáy trước đó 4351.

Logic: Giá vàng hiện đang bị giằng co giữa “nhu cầu trú ẩn” và “bán tháo thanh khoản do lãi suất cao”; trong ngắn hạn, rất dễ bị tác động bởi kết quả tối hậu thư ngày 08/04.

Dầu thô Mỹ: Cuộc so tài “sợ độ cao” trong xu hướng phe mua

Giá dầu thô gần đây thể hiện cực kỳ mạnh, tạo ra cú đảo chiều dạng chữ V. Ở khung 60 phút, giá ở 115.04, dải Bollinger mở hướng lên, thể hiện rõ sắp xếp điển hình của phe mua (bullish). Dù hai đường MACD vẫn nằm trên trục 0, nhưng giá trị cột chuyển nhẹ sang âm, ám chỉ rằng sau khi tăng quá nhanh, thị trường có nhu cầu điều chỉnh ngắn hạn.

Vùng cản: Phía trên nhắm thẳng vào dải trên của Bollinger 116.60 và áp lực từ vùng đỉnh trước.

Vùng hỗ trợ: Vị trí hỗ trợ đầu tiên nằm ở đường giữa của Bollinger 114.17, hỗ trợ mạnh nằm ở 111.74.

Logic: Kỳ vọng phong tỏa eo biển Hormuz là “phần bù địa chính trị” mạnh nhất đối với giá dầu; miễn là đàm phán không có tiến triển thực chất, giá dầu sẽ dễ tăng khó giảm.

Đồng USD và lợi suất trái phiếu Mỹ: Đi ngang ở vùng cao chờ tín hiệu

Chỉ số đồng USD (mới nhất 99.9165) và lợi suất trái phiếu Mỹ kỳ hạn 10 năm (4.332%) cho thấy mức độ đồng pha cực cao. Biểu đồ 4 giờ thể hiện lợi suất trái phiếu Mỹ dải Bollinger co hẹp nghiêm trọng, MACD ba đường dính chùm. Điều này phản ánh thị trường đang đạt trạng thái “cân bằng kinh hoàng” tạm thời giữa tín hiệu chính sách của Cục Dự trữ Liên bang và rủi ro địa chính trị.

Dự báo biên độ đồng USD: Biên độ dao động được khóa trong 99.80 - 100.20. Nếu giảm xuống dưới 99.83 sẽ mở ra không gian đi xuống; ngược lại, nếu lực mua trú ẩn tràn vào, giá sẽ quay lại trên 100.

Biên độ lợi suất trái phiếu Mỹ: Dao động trong 4.26% - 4.38%.

Triển vọng xu hướng trong 2-3 ngày tới

Trong 48-72 giờ tới sẽ là “cửa sổ” quyết định xu hướng ngắn hạn.

Trước hết, dầu thô dự kiến sẽ tiếp tục dao động thiên về tăng. Khi thời hạn tối hậu thư ngày 08/04 đến gần, nỗi lo về gián đoạn nguồn cung sẽ đạt đỉnh, giá dầu có thể tìm cơ hội đột phá quanh mức 116 đô la. Nếu tình hình biến đổi đột ngột, không loại trừ khả năng mở rộng không gian đi lên.

Thứ hai, vàng giao ngay rất có khả năng tiếp tục duy trì biến động mạnh trong biên 4630-4680. Một mặt, việc một phần ngân hàng trung ương bán ra và đồng USD mạnh kìm hãm đà tăng; mặt khác, cảm giác cấp bách của tình hình địa chính trị lại cung cấp hỗ trợ ở đáy. Cho đến khi chưa thấy dấu hiệu đình chiến thực chất hoặc chiến tranh leo thang toàn diện, vàng khó có xu hướng một chiều.

Cuối cùng, đồng USD do kỳ vọng Fed hạ lãi suất bị “đóng băng”, trong ngắn hạn vẫn là nơi trú ẩn cho thanh khoản toàn cầu, duy trì đi đi lại lại quanh mốc 100.

【Câu hỏi thường gặp】

1. Việc ngân hàng trung ương bán vàng có nghĩa là vàng như một tài sản trú ẩn đã lỗi thời không?

Đáp: Không phải vậy. Việc bán ra hiện tại chủ yếu là “chuyển đổi sang tiền mặt để ứng phó khẩn cấp” của các nước như Thổ Nhĩ Kỳ do khủng hoảng tỷ giá phát sinh từ chiến tranh và thâm hụt năng lượng, thuộc nhóm thao tác thanh khoản mang tính bị động. Trong khi đó, Trung Quốc, Ấn Độ và các quốc gia khác vẫn tiếp tục tăng nắm giữ, cho thấy vị trí chiến lược của vàng để phòng ngừa rủi ro tín dụng từ USD chưa hề bị lung lay.

2. Vì sao chiến tranh Mỹ-Iran chưa kết thúc, mà giá dầu lại xuất hiện đợt điều chỉnh nhẹ?

Đáp: Đợt điều chỉnh nhẹ hiện tại là điều chỉnh mang tính kỹ thuật. Do giá dầu đã tăng mạnh từ quanh mức 89 đô la cuối tháng 3 lên trên 116 đô la, mức tăng rất lớn, nên một phần nhà đầu tư chốt lời trước thời điểm tối hậu thư ngày 08/04 đã chọn “hạ màn an toàn”. Chỉ cần còn kỳ vọng về phong tỏa eo biển Hormuz thì phần đỡ mang tính cấu trúc của giá dầu vẫn rất vững chắc.

3. Lợi suất trái phiếu Mỹ 4.33% đối với vàng có ý nghĩa gì?

Đáp: Điều này tạo ra hiệu ứng “trần nhà”. Lợi suất cao đồng nghĩa với việc nắm giữ vàng không phát sinh lãi sẽ khiến người nắm giữ mất đi một lượng thu nhập lãi đáng kể. Do đó, trừ khi tâm lý trú ẩn có thể vượt qua áp lực từ lãi suất, giá vàng khó có thể vượt qua đỉnh trước đó.

4. Lời nói của Trump về thuế quan có ảnh hưởng đến các tài sản này không?

Đáp: Những phát biểu về thuế quan thường làm gia tăng kỳ vọng lạm phát và có lợi cho đồng USD. Trong bối cảnh chiến tranh hiện tại, các phát biểu này tiếp tục củng cố kỳ vọng rằng “môi trường lãi suất cao sẽ kéo dài lâu hơn”, qua đó gián tiếp kìm nén định giá của vàng.

5. Trong 2-3 ngày tới cần đặc biệt chú ý dữ liệu hoặc tin tức nào?

Đáp: Biến số cốt lõi nhất là phản ứng của Iran đối với tối hậu thư ngày 08/04 của Mỹ và tình trạng thông thương thực tế qua eo biển Hormuz. Mọi tin tức liên quan đến việc nâng cấp phong tỏa hoặc đình chiến bất ngờ sẽ lập tức xuyên thủng ngay vùng dao động hiện tại của từng loại sản phẩm.

(Tổ biên tập: Vương Trị Cường HF013)

【Cảnh báo rủi ro】 Theo các quy định liên quan của quản lý ngoại hối, việc mua bán ngoại hối phải được thực hiện tại các địa điểm giao dịch do ngân hàng và các đơn vị quy định. Việc tự ý mua bán ngoại hối, mua bán ngoại hối dưới hình thức trá hình, mua bán đối ứng trái phép hoặc giới thiệu mua bán ngoại hối trái pháp luật với số tiền lớn sẽ bị cơ quan quản lý ngoại hối xử phạt hành chính theo quy định; nếu cấu thành tội phạm thì sẽ bị truy cứu trách nhiệm hình sự theo pháp luật.

Báo cáo