Đến năm 2025, những công ty khai thác niêm yết từng được kỳ vọng lớn đang trải qua một đợt giảm mạnh đến mức đáng báo động. Giá cổ phiếu của Riot Platforms đã giảm 36% trong năm, Marathon, CleanSpark và các tên tuổi hàng đầu trong ngành cũng không thoát khỏi số phận, nhiều cổ phiếu đã bị cắt giảm một nửa ngay từ đỉnh đầu năm. Toàn bộ vốn hóa của ngành khai thác đã bốc hơi hàng trăm tỷ đô la.

Điều kỳ quặc nhất là gì? Giá Bitcoin còn khá ổn định, thậm chí còn được hỗ trợ, nhưng cổ phiếu của các công ty khai thác lại rơi tự do theo kiểu thẳng đứng. Cạn đáy lớn này đặt ra câu hỏi: chuyện gì đang xảy ra vậy? Thị trường đã từ bỏ luận điểm "khai thác là in tiền" chưa?

Câu trả lời còn sâu xa hơn nhiều so với những biến động cảm xúc đơn thuần. Đằng sau đó là một cuộc điều chỉnh cấu trúc thực sự và đau đớn của ngành khai thác.

**Sự tan vỡ ảo tưởng về "cổ phiếu xẻng"**

Ngày xưa, đầu tư vào các công ty khai thác được xem như là một phiên bản phóng đại của đầu tư Bitcoin — logic nghe có vẻ hoàn hảo: giá coin đi lên, máy khai thác hoạt động, lợi nhuận liên tục chảy về, cổ phiếu khai thác bay cao như tên lửa. Nhưng thực tế năm 2025 đã cho tất cả những người nghĩ như vậy một cái tát thật mạnh.

Luật chơi đã thay đổi. Ngày càng nhiều nhà đầu tư bắt đầu nhận ra một sự thật: các công ty khai thác không đơn thuần là đại diện cho giá Bitcoin. Sự thật tàn nhẫn hiện rõ trước mắt — ngay cả khi giá Bitcoin tăng nhẹ, các công ty khai thác hoạt động kém vẫn có thể lỗ nặng. Ánh mắt của thị trường không còn tập trung vào xu hướng giá coin đơn thuần nữa, mà chuyển sang hiệu quả vận hành của chính các công ty khai thác, kiểm soát chi phí, đổi mới công nghệ — những chỉ số cứng. Đây mới là yếu tố quyết định sinh tử của các công ty khai thác.